Bennu Asteroidi'nin Sırrı Çözüldü: Gerçek Aylar Sonra Ortaya Çıktı

Bilim dünyasının aylarca, hatta yıllarca üzerinde çalıştığı Bennu Astereoidi'nin sırrı nihayet çözüldü. Bilim insanları, yaptıkları analizler sonucunda net bir cevaba ulaştı.

İsviçre Federal Teknoloji Enstitüsü (ETH Zürih) öncülüğündeki bir araştırma ekibi, Bennu asteroidinden alınan toz örneklerini analiz ederek asteroidin oluşum sürecine dair yeni bulgulara ulaştı. NASA'nın OSIRIS-REx uzay aracının Ekim 2020'de topladığı ve Eylül 2023'te Dünya'ya getirdiği 121,6 gramlık malzemenin yarım gramı, Maria Schönbächler liderliğindeki ekibe laboratuvar incelemesi için verildi.

Araştırmanın sonuçları Science Advances dergisinde yayımlandı. Bulgular, Bennu'nun bugüne kadar düşünülenden farklı bir bölgede, Jüpiter'in etkisi altında şekillendiğini gösteriyor.

İzotop analizi ne ortaya çıkardı?

Bilim insanları, toz örneklerindeki demir, titanyum ve krom atomlarının farklı izotop formlarını inceledi. Bu izotopların oranları, gezegenbilimcilere kayanın hangi bölgede oluştuğuna dair ipuçları veriyor.

Analiz sonucunda Bennu'nun nükleosentetik ölçümlerinin, Ryugu asteroidi ve CI meteoritleri adı verilen özel bir meteorit grubuyla büyük ölçüde örtüştüğü belirlendi. Bu da üç cismin de erken Güneş Sistemi'ndeki aynı toz kaynağından türediğine işaret ediyor.

Jüpiter bir süzgeç gibi çalıştı

Örneklerdeki toz, hem Güneş Sistemi'nin iç hem de dış bölgelerine ait kimyasal izler taşıyor. Araştırmacılara göre bu karışım, Bennu'nun Güneş'ten uzak bir bölgede oluştuğu yönündeki önceki varsayımları sorgulatıyor.

Ekip, malzemenin kökenini bunun yerine o dönem büyümekte olan Jüpiter'in yörüngesi içinde yer alan "su-buz sınırı" olarak adlandırılan bölgeye bağlıyor. Bu sınırda sıcaklık, gaz halindeki su buharının katı buza dönüşmesine yetecek kadar düşüyordu.

• Jüpiter'in artan kütlesi büyük parçacıkların hareketini engelledi.
• Küçük toz taneleri bu engeli aşarak iç Güneş Sistemi'ndeki elementlerle karıştı.
• Sınırda oluşan buz, bu ince parçacıkları bir arada tutan bağlayıcı görevi gördü.

Çalışmayı yürüten bilim insanlarına göre bu model, Bennu'daki kayalarda neden ölçülebilir miktarda su bulunduğunu açıklıyor.

Bu bulgu neyi değiştiriyor?

İzotop analizi, incelenen asteroidlerin yalnızca dış Güneş Sistemi'ne özgü, su ve organik bileşik içeren karbonlu malzemelerden oluşmadığını gösterdi. Aynı zamanda kuru kayalardan ve metallerden oluşan, Dünya gibi kayalık gezegenlerin temelini oluşturan karbonsuz malzeme özellikleri de taşıdığı belirlendi.

Araştırmacılar, Jüpiter'in toz dağılımı üzerindeki etkisini daha kesin ölçmek için aynı kimyasal izi taşıyan başka asteroidleri de incelemeyi planlıyor. [DOĞRULA: Hangi asteroidlerin inceleneceği veya çalışmanın zaman planı kaynakta belirtilmemiş]